Een baboesjka van borgen

Nemen we de Menkemaborg als een afbeelding. Als een schilderij van een huis. In dat schilderij hangt ook weer een schilderij. Niet van een borg, maar wel van borgbewoners. Van een andere borg dan de Menkemaborg. Dat afgebeeld staat op een schilderij. Een schilderij in een schilderij, in een schilderij. Die als een baboesjka in elkaar passen.

Het monumentale portret van de familie Wijchgel

In de Menkemaborg staan en hangen diverse objecten die afkomstig zijn van andere, inmiddels verdwenen borgen. Een fraai voorbeeld is het imposante olieverfportret, voorstellende de familie Wijchgel van Lellens. Het meet maar liefst 2.50 meter hoog en is geschilderd door Gerardus De San in 1796. Het doek is bijzonder vanwege de afmetingen en de voorstelling én omdat het gecombineerd is met dezelfde stoelen die op het schilderij zijn afgebeeld.

Lellens in beeld — en verdwenen

De geschilderde figuren zijn levensgroot geportretteerd. Aan de wand hangt een schilderij van de borg Lellens met op de voorgrond een man op een krukje, waarschijnlijk de schilder Gerardus De San (1754-1830). Rond de borg ligt een gracht en op het voorterrein staat het schathuis of boerderij. Ten westen van de borg ligt de ‘berg’ met daarop een koepel. Borg, gracht en koepel zijn in 1897 afgebroken, maar het borgterrein, de boerderij en de oprijlaan met een dubbele rij bomen zijn er nog altijd.

Van Lellens naar Leens: de vier jaargetijden

Een viertal achttiende-eeuwse zandstenen tuinbeelden van de borg Lellens werden in 1897 verkocht en kregen een bestemming in een particuliere tuin ergens in het midden van Nederland. Het Groninger Museum heeft ze in de jaren zestig van de vorige eeuw gekocht en ze een plek achter de Menkemaborg borg gegeven. De gebeeldhouwde vrouwenfiguren stellen de vier jaargetijden voor.